Pablo's Reviews: Recenzje płyt

We współpracy polskiej grupy Księżyc z ukraińską artystką Svitlaną Nianio najbardziej zaskakujące jest to, dlaczego wydarzyła się dopiero teraz. Muzycy utrzymują osobiste kontakty od lat 90., a w 2017 roku występowali już razem na lwowskiej i krakowskiej edycji festiwalu Unsound. W dodatku ich twórczość w dość podobny sposób czerpie ze słowiańskich tradycji, bez częstej przy takiej inspiracji przaśności. Nie bez znaczenia jest fakt, że Księżyc, przed znalezieniem własnego języka muzycznego, zaczynał od grania ukraińskich pieśni ludowych, z czasem dokładając do repertuaru też polskie, czeskie czy bułgarskie. Nianio - działająca od końca lat 80., z początku jako śpiewająca klawiszystka grupy Cukor Bila Smert' - była z kolei w awangardzie oporu przeciwko powszechnej rusyfikacji i jako jedna z pierwszych śpiewała po ukraińsku oraz sięgała po wpływy lokalnej tradycji. Trójjęzyczny tytuł albumu "Death From the East to the West / Смерть од сходу на захід / Śmierć od wschodu na zachód...

Cykl "Księga aniołów" 13/30 Kwartet Mycale powstał specjalnie w celu nagrania trzynastej odsłony "Book of Angels", o tożsamym z jego nazwą tytule. Do studia powrócił dopiero pięć lat później, w delikatnie zmienionym składzie, aby nagrać jeszcze jeden album w ramach tej serii - "Gomory". Taki ponowny udział w cyklu zdarzył się tylko dwa razy; wcześniej grupie Masada String Trio. Mycale nic więcej nie nagrał, ale sporadycznie występował na żywo. Przy czym nie były to indywidualne koncerty, a krótkie sety podczas wydarzeń, na których różne składy wykonywały kompozycje z tzw. ksiąg Masady. Był to zatem efemeryczny i ściśle wyspecjalizowany projekt, wnoszący jednak zupełnie nowe podejście do tego repertuaru. Mycale to bowiem żeński zespół a capella o prawdziwie miedzynarodowym składzie. Tylko w oryginalnym kwartecie znalazła się Basya Schechter, amerykańska wokalistka i instrumentalistka grająca m.in. na oudzie i sazie, specjalizująca się w muzyce klezmerskiej ...

Aktywność Sonny'ego Rollinsa w drugiej połowie lat 50. autentycznie imponuje. Saksofonista nagrywał nawet po sześć autorskich albumów rocznie. Taka sytuacja miała miejsce dwukrotnie, w dodatku w następujących po sobie latach 1956 i 1957. A jednocześnie, poza liderowaniem, cały czas aktywnie udzielał się w roli sidemana. Można by przypuszczać, że tak częste powroty do studia odbijały się negatywnie na jakości materiału z kolejnych sesji. Nic bardziej mylnego: to właśnie wtedy zarejestrował jedne ze swoich najważniejszych i najlepszych wydawnictw, jak "Tenor Madness" z tytułowym pojedynkiem  z Johnem Coltrane'em, "Way Out West" z pionierskimi nagraniami bez fortepianu, "Saxophone Colossus" z przebojem  "St. Thomas", a także "Sonny Rollins Vol. 2" czy "Newk's Time". Warto też wspomnieć o koncertowym "A Night at the Village Vanguard", rozwijającym koncepcję tria z saksofonem, kontrabasem i bębnami. Tytuł ...

Od wydania albumu "Testament" minęły już dwa lata. To najdłuższa przerwa w prawie dwudziestoletniej karierze tria Fire!, włączając płyty w rozbudowanym składzie Fire! Orchestra. Na ten moment nic nie wiadomo o dalszych planach wydawniczych grupy, co w połączeniu z tytułem ostatniej płyty daje do myślenia. Tymczasem mnożą się nowe projekty z udziałem instrumentalistów tworzących trzon tamtego projektu. Saksofonista Mats Gustafsson wystąpił już w tym roku na siedmiu różnych albumach, w tym na recenzowanym "Backengrillen", gdzie z muzykami punk-rockowego Refused pokazał swoje bardziej brutalne, zaangażowane oblicze. Aktywni pozostają też basista Johan Berthling i perkusista Andreas Werliin, którzy przeważnie trzymają się razem, jak na wydanym jakiś czas temu "Serpentine". To ich kolejna współpraca z gitarzystą Orenem Ambarchim. W ostatnich latach wydali w trio trzy albumy pod wspólnym tytułem "Ghosted". Ich współpraca sięga jednak 2011 roku i albumu...

Cykl "Księga aniołów" 12/30 To w pewnym sensie najważniejszy, obok "Lucifer", album z serii "Book of Angels". Świadczyć o tym może już sam fakt, że nazwa tego jednorazowego projektu nawiązuje bezpośrednio do pierwszego zespołu wykonującego klezmerskie kompozycje Johna Zorna. W kwintecie znaleźli się zresztą trzej instrumentaliści kwartetu Masada: trębacz Dave Douglas, basista Greg Cohen oraz perkusista Joey Baron. A ten czwarty, czyli sam Zorn, dołącza do nich na saksofonie altowym w nagraniu "Rahtiel". Głównym saksofonistą na płycie jest jednak doświadczony tenorzysta Joe Lovano, a skład poszerzono o pianistę Uriego Caine'a. Co ciekawe, dla Douglasa, Lovano i Zorna są to ich jedyne instrumentalne występy w ramach tego obszernego cyklu, co czyni tę płytę jeszcze bardziej wyjątkową. Pozostali muzycy pojawiają się także na innych częściach: Caine nagrał wcześniej samodzielnie "Moloch" (Vol. 6), a Baron i Cohen wystąpili w kilku różnyc...

"Swordfishtrombones" to jedna z najbardziej zaskakujących i udanych wolt stylistycznych w historii muzyki. Tom Waits działał już profesjonalnie od dekady, miał osiem albumów na koncie oraz ugruntowaną pozycję singer-songwritera. To ten moment kariery, gdy większość twórców raczej porzuca poszukiwania i zamyka się w sprawdzonym stylu. W tym przypadku było jednak nieco na odwrót. Waits przez długi czas trzymał się jednej formuły, którą najprościej określić jako mieszankę fortepianowego bluesa z jazzem wokalnym. Już te wczesne płyty przyciągały uwagę charakterystycznie niskim, jakby przepitym głosem, ale instrumentalnie pokazują bardzo konwencjonalnie podejście. Pewien przełom nastąpił wraz z początkiem lat 80. i albumem "Heartattack and Vine", kierującym się wyraźnie w stronę blues rocka. Jeszcze bardziej zdziwić mógł kolejny "One From the Heart", ścieżka dźwiękowa melodramatu "Ten od serca" Francisa Forda Coppoli. Nagrana w duecie z wokalistką Cry...

Od dobrej dekady Michael Gira zapowiada odejście od aktualnej formuły Swans. Tymczasem właśnie ukazało się kolejne to-już-naprawdę-ostatnie-tak-monumentalne-wydawnictwo grupy. "Newly Sentient Being" to trwający ponad dwie i pół godziny kolos, przy zaledwie pięciu ścieżkach - ale dwie z nich osiągają po blisko czterdzieści minut, a inna zbliża się do pełnej godziny. Fakt, tym razem to album koncertowy, jednakże w znacznej części wypełniony premierowymi kompozycjami. A nawet jeśli zdarzają się powtórki utworów nagranych w studiu, to wykonania różnią się drastycznie. Od czasu swojej reaktywacji Swans działa w dość nietypowy sposób. Nowe kompozycje często debiutują w formie surowych demówek Giry, a z ich sprzedaży finansowane są potem profesjonalne nagrania w pełnym składzie. Zanim jednak muzycy wejdą do studia, najpierw prezentują - wzorem King Crimson z okresu 1972-74 - zespołowe opracowania tych utworów na żywo, ewoluujące z każdym kolejnym występem. I dopiero potem nagrywają ...

Cykl "Księga aniołów" 11/30 Jednym z ciekawszych pomysłów w serii "Book of Angels" było zaangażowanie wykonawców spoza wytwórni Tzadik, często niemających doświadczenia z repertuarem opartym na żydowskiej tradycji muzycznej. Do tej grupy interpretatorów można zaliczyć jazz-funkowe trio Medeski, Martin & Wood, choć oczywiście sam John Medeski wystąpił już wcześniej na zornowskim "Bar Kokhba". Razem z basistą Chrisem Woodem i perkusistą Billym Martinem grał jednak do tamtej pory całkiem inną muzykę - bardziej konwencjonalne fusion, oparte na improwizacji oraz powtarzalnych groove'ach, ale przy tym dość zachowawcze, wygładzone i, eufemistycznie mówiąc, niezbyt charakterystyczne. Pamietam, że swego czasu MMW nieco mnie od jazzu odstraszył - nieszczęśliwie była to jedna z pierwszych jazzowych kapel, po jakie sięgnąłem te blisko dwie dekady temu. Niestety nie po recenzowany album, w przypadku którego wrażenia mogłyby być zupełnie inne. Na "Zaebos...

Takiego miesiąca pod względem muzycznych nowości dawno nie było. Lista październikowych premier płytowych jest długa i sporo na niej potencjalnie ciekawych wydawnictw, jak nowe albumy Andy'ego Stotta, Anny Webber, Kali Malone, Shane'a Parisha czy Sylvie Courvoisier, współpraca Svitlany Nianio z grupą Księżyc, długo wyczekiwany przeze mnie pełnowymiarowy debiut brytyjskiego Ugly, koncertowy Swans z premierowymi kompozycjami, albo archiwalia Jimiego Hendrixa i Cecila Taylora. Jest też mocny kandydat na najbardziej żenującą płytę roku (a poprzeczkę nisko ustawił już Yes), czyli kolejny zestaw nieudolnych plagiatów Led Zeppelin od Greta Van Fleet. Muzyczne nowości października 2026: 2 października: Brandon Seabrook -  Utility Modern Dave Holland - Freedom Call Dead Neanderthals -  Flesh Is Fragile The Fall -  Post Script Fat Dog -  Cancel Me (I'm Tired) Johnny Marr - The Age of Everything Jon Hassell -  Music Is Invisible (Pentimento Volume Three) Kavus Torabi -...

Z dłuższymi przerwami, ale sukcesywnie, kontynuowana jest seria archiwalnych koncertówek Can. Na siódmej odsłonie cyklu znalazł się występ z 6 sierpnia 1975 roku w ruinach rzymskiego teatru we francuskim Arles. Grupa grała tam w ramach festiwalu, dzieląc scenę z Ash Ra Tempel, Kevinem Ayersem czy Nico. Pod względem edytorskim nic się nie zmienia - okładki kolejnych części bazują na tym samym, niezbyt atrakcyjnym schemacie, natomiast na trackliście zamiast właściwych tytułów utworów są tylko odpowiednie cyfry po niemiecku. Znalezienie właściwej setlisty zajęło mi mniej niż dwie minuty, więc tym bardziej nie rozumiem, dlaczego nie robią tego ludzie odpowiedzialni za wydanie. Fakt, że zespół na koncertach traktował studyjne wersje jako punkt wyjścia do rozimprowizowanych jamów, niczego tu nie usprawiedliwia - to wciąż konkretne kompozycje.  Większym problemem "Live in Arles 1975" jest jednak kiepska jakość rejestracji. Ok, nie jest tu tak źle, jak zapowiada się, że będzie na nad...