[Recenzja] John Coltrane - "Interstellar Space" (1974)
"Interstellar Space", zarejestrowany podczas jednodniowej sesji w lutym 1967 roku (pomiędzy nagraniami, które trafiły na "Expression"), to nietypowy album w dorobku Johna Coltrane'a. Nie tylko ze względu na niesztampową okładkę (w końcu coś nowego i to w całkiem dobrym guście), ale przede wszystkim na fakt, że saksofoniście towarzyszy tu jedynie perkusista Rashied Ali. Sama koncepcja saksofonowo-perkusyjnego duetu nie była, oczywiście, niczym nowym w twórczości Trane'a - już przecież na "Kulu Sé Mama" znalazł się utwór "Vigil", będący jego duetem z Elvinem Jonesem. Jednak nagranie całego albumu w tym stylu to już pomysł dość szalony i zarazem odważny. I być może właśnie dlatego muzyk odłożył ten materiał na półkę, a po jego śmierci dość długo zwlekano z publikacją.
Co nie znaczy, że nie są to udane nagrania. Wręcz przeciwnie. Muzycy musieli wykazać się sporą inwencją, by przy tak ograniczonym instrumentarium nagrać album ciekawy i nie popadający w monotonię. Na pewno nie jest to dzieło łatwe w odbiorze i jego przesłuchanie może być wyzwaniem nawet dla osób mających już doświadczenie z free jazzem. W praktyce jest to ponad półgodzinna, niezwykle intensywna perkusyjna solówka, wzbogacona zwykle agresywnymi partiami saksofonu tenorowego, pełnymi przedęć i atonalnych dźwięków. Choć nie brakuje tu również melodyjnych tematów (przede wszystkim w odrobinę łagodniejszym "Venus"), stanowiących punkt wyjścia do bardzo swobodnych improwizacji. Choć przy pierwszym kontakcie mogą one wydawać się kompletnie chaotyczne, po uważnym wsłuchaniu nabierają zupełnie nowego wymiaru, hipnotyzują, zabierają w prawdziwie międzygwiezdną, transcendentną podróż.
"Interstellar Space" należy do najbardziej radykalnych wydawnictw Johna Coltrane'a, ale też najbardziej intrygujących i natchnionych. Trane i Ali doskonale poradzili sobie z wypełnieniem przestrzeni, dzięki czemu w ogólnie nie odczuwa się braku kontrabasu i pianina.
Co nie znaczy, że nie są to udane nagrania. Wręcz przeciwnie. Muzycy musieli wykazać się sporą inwencją, by przy tak ograniczonym instrumentarium nagrać album ciekawy i nie popadający w monotonię. Na pewno nie jest to dzieło łatwe w odbiorze i jego przesłuchanie może być wyzwaniem nawet dla osób mających już doświadczenie z free jazzem. W praktyce jest to ponad półgodzinna, niezwykle intensywna perkusyjna solówka, wzbogacona zwykle agresywnymi partiami saksofonu tenorowego, pełnymi przedęć i atonalnych dźwięków. Choć nie brakuje tu również melodyjnych tematów (przede wszystkim w odrobinę łagodniejszym "Venus"), stanowiących punkt wyjścia do bardzo swobodnych improwizacji. Choć przy pierwszym kontakcie mogą one wydawać się kompletnie chaotyczne, po uważnym wsłuchaniu nabierają zupełnie nowego wymiaru, hipnotyzują, zabierają w prawdziwie międzygwiezdną, transcendentną podróż.
"Interstellar Space" należy do najbardziej radykalnych wydawnictw Johna Coltrane'a, ale też najbardziej intrygujących i natchnionych. Trane i Ali doskonale poradzili sobie z wypełnieniem przestrzeni, dzięki czemu w ogólnie nie odczuwa się braku kontrabasu i pianina.
Ocena: 8/10
John Coltrane - "Interstellar Space" (1974)
1. Mars; 2. Venus; 3. Jupiter; 4. Saturn
Skład: John Coltrane - saksofon, instr. perkusyjne; Rashied Ali - perkusja
Producent: John Coltrane
John Coltrane - "Interstellar Space" (1974)
1. Mars; 2. Venus; 3. Jupiter; 4. Saturn
Skład: John Coltrane - saksofon, instr. perkusyjne; Rashied Ali - perkusja
Producent: John Coltrane
Czy tylko mnie melodia "Venus" wyjątkowo mocno kojarzy się z utworem "Stellar Regions"? Może to tylko moja wyobraźnia, ale momentami zdaje mi się, jakbym słyszał w obu kawałkach identyczne motywy :D
OdpowiedzUsuńNie, one faktycznie wywodzą się z tego samego tematu ;) Albumy "Expression", "Interstellar Space" i "Stellar Regions" zostały zarejestrowane podczas tych samych sesji i takich podobieństw pomiędzy poszczególnymi utworami jest więcej.
UsuńJak dla mnie to ostatnie arcydzieło, jakie pozostawił po sobie Coltrane. Jego pełna pasji, natchniona gra i ogromna kreatywność w frazowaniu i kompozycjach były absolutnie wyjątkowe, szkoda, że po raz ostatni pokazał to w tak (względnie) młodym wieku (Davis, będący w podobnym wieku, w końcu stworzył niemało arcydzieł po śmierci Coltrane'a, więc niewykluczone, że saksofonista zapisałby się na kartach historii jazzu jeszcze bardziej niż dziś). Ali również jest tu niesamowity, jego intensywna, wręcz solówkowa gra świetnie łączy się z Coltranem.
OdpowiedzUsuńJak dla mnie to ostatnie arcydzieło, jakie pozostawił po sobie Coltrane.
UsuńPotem nagrał już tylko część materiału z "Expression". Było jeszcze kilka innych sesji, ale nagrania przepadły. Więc można powiedzieć, że do samego końca tworzył arcydzieła.